İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Zelzele Risk Yönetimi ve Kentsel İyileştirme Daire Başkan Tayfun Kahraman ile Avcılar ve Esenler ilçelerinden bir heyetle TBMM Zelzele Araştırma Komisyonu’na İstanbul’un zelzele raporunu sundu.

Raporda, İstanbul’da 1999 Marmara depreminden ilkin yapılmış olan 790 bin binadan 194 bininin risk barındırdığı ve ihtimaller içinde 7.5 büyüklüğündeki depremde bu binaların orta ve üstü hasar almaları beklendiği kaydedildi. Kıyı şeridinde bulunan 17 ilçenin de tsunamiden etkilenmesi umut ediliyor.


“53 BİN KİŞİ ÖLEBİLİR”

İBB Zelzele Bilim Kurulu üyesi Jeofizik Mühendisi Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, raporu değerlendirerek, “7.5 büyüklüğünde bir zelzele eğer İstanbul kıyılarına yakın bir noktada olursa ne olur? 15 bine yakın vatandaşımızın can kaybından bahsediyoruz, 8 bin ağır yaralı, 39 bin hastanede tedavi. Eğer bu olasılıksal modele gore olursa; o süre can kaybı 53 bine çıkıyor, ağır yaralı 31 bin, hastanede tedavi 139 bine çıkıyor. Çeşitli yöntemler var zelzele tehlikesinin hesaplanmasıyla ilgili bir istatistiksel model kuruluyor. Olasılıksal modele gore mesela 50 yılda yüzde 10 aşılma olasılığı gore bir zelzele olursa şu demek oluyor ki 475 yıl periyodla bir zelzele olursa o süre kayıplarımız 53 bine çıkıyor. Ona 7 ve daha büyük şiddette zelzele diyoruz” dedi.

TBMM'ye sunulan İstanbul'un deprem raporundan korkutan ayrıntılar: 17 ilçe tsunamiden etkilenecek
Haluk Eyidoğan

“ÖNÜMÜZDEKİ 25 YILDA 7 VE DAHA BÜYÜK BİR DEPREM OLMA OLASILIĞI YÜZDE 60 DİYORUZ”

“Ne süre olacağını bilmiyoruz fakat İstanbul ve çevresini etkileyecek ihtimaller içinde bir zelzele önümüzdeki 25 yılda 7 ve daha büyük bir zelzele olma olasılığı yüzde 60 diyoruz” diyen Eyidoğan, “Ona gore hesaplamalar yapıyoruz. Eğer 7.5 şiddetinde bir depreme gore yapıyorsak ve şu noktada olacak diyorsak o süre 15 bin can kaybımız var, ağır yaralı 8 bin, 39 binde hastanede tedavi var. Bina kayıpları ne olacak? Eğer 7.5 büyüklüğünde bir modele gore hesaplarsak 14 bin binada yıkım ve ağır hasar var, ağır hasar 35 bin, orta hasar 146 bin. Bu tarz şeyleri bir araya getirdiğimizde 194 bin bina aniden kullanılamaz hale geliyor bundan dolayı orta hasarlıları da kullanamıyorsunuz. Eğer bunu olasılıksal modele gore yaparsak o süre oldukca ağır hasar ve yıkık 57 bin oluyor. Doğrusu 3.5-4 misline yakın bir artış var olasılıksal modelde. İster 7.5 şiddetine gore konuşalım ister olasılıksal modele gore konuşalım oldukca ciddi kayıplarla karşı karşıyayız. Bunlar şimdi yeniden revize ediliyor. Bu hesaplar tek tek bina bazında değil. Biz 2000 senesinde ilkin yapılmış 1 milyon 116 bin binanın eldeki verilere gore kayıpları bu” diye konuştu.

“SAHİLLERE YAKIN OLAN İLÇELERİMİZDE FAZLA KAYIPLAR ORTAYA ÇIKABİLİYOR”

Eyidoğan, zemin sıvılaşmasına dikkat çekerek sahil şeridi ile Büyükçekmece ile Küçükçekmece havzasının heyelan bölgesi bulunduğunu belirtti. Eyidoğan, “Acil sinyal veriyor dediğimiz İstanbul’un eski yerleşimleri ve göç sebebiyle denetimsiz yapılmış, mühendislik hizmeti almamış yapılar. Gecekondular, sonrasında oldukca kattan oluşan apartmanlara dönüşenler, bunlar her ilçede var. Büyük bir depreme yakın olmak büyük bir dezavantajdır fakat uzak olduğu zamanda oldukca fena bir binada yıkım oluyor. Bunun son olarak örneğini İzmir’de gördük. Zelzele 7 büyüklüğünde Sisam’da oldu, 70 kilometre uzakta zemin sorunları ve bina sorunları sebebiyle 500 tane binada ağır ve orta hasar var Bayraklı ve çevresinde. Demek ki bir kentte zelzele çekince ve riskleri hesaplanırken uzaklık mühim fakat yapının durumu ve zeminde mühim. Fakat depreme yakınlığı itibariyle Silivri, Büyükçekmece, Küçükçekmece, Bakırköy, Zeytinburnu, Fatih, bu şekilde gidiyor. Anadolu Yakası’nda da Maltepe, Kadıköy’ün sahilleri, Kartal, Tuzla, buralardaki zemin durumlarına ve bina yapı özelliklerine gore hasar daha azca yada daha oldukca olabiliyor. Sahillere yakın olan ilçelerimizde fazla kayıplar ortaya çıkabiliyor. Örnek olarak Bayrampaşa, Güngören sahil yakın değil fakat yapı stokuna bağlı olarak problemler çıkıyor. O nedenle oldukca karmaşık durumla karşı karşıyayız. Buralara kesinlikle yapı yapılmasın denen bir çok da sahil kesiminde Avrupa Yakası’ndaki zeminler toplasanız yüzde 15’tir en fena zemin. Oldukça büyük bir sayı değil, fakat nüfus ve yapılaşma yoğunluğu oralarda fazla olmuş. Büyükçekmece ve Küçükçekmece göl havzası Sazlıdere Barajına kadar uzanan o havzada, Anadolu Yakası’nda sahillerde oldukca ciddi zemin sorunları var, sıvılaşma sorunları var” ifadelerini kullandı.

“10 METREYE, 12 METREYE VARAN TSUNAMİ YÜKSEKLİKLERİYLE KARŞILAŞIYORUZ”

Tsunami beklentiyle ilgili de konuşan Eyidoğan, “Ek olarak tsunami sorunları var. Son meydana getirilen Ortadoğu Teknik Üniversitesi’nin tsunami analizine gore 10 metreye, 12 metreye varan tsunami yükseklikleriyle karşılaşıyoruz. Meydana getirilen hesaplar bunu gösteriyor. Hem zelzele sebebiyle, hem de depremin tetiklediği heyelanlar sebebiyle, deniz içindeki heyelanlar sebebiyle. Bu heyelanlar da tsunamiye ek yapıyor” diye konuştu.

“KIYI BÖLGESİ İSTANBUL’UN EN RİSKLİ ALANLARINI OLUŞTURUYOR”

İBB Zelzele Risk Yönetimi ve Kentsel İyileştirme Daire Başkan Tayfun Kahraman ise, “Tamamen hasar tahmin emekleri üstünden yapıyoruz. Bizlerden önceki dönemde de Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ile beraber gerçekleştirilmiş olan çalışmalarda biz İstanbul’da kaç binanın ihtimaller içinde zelzele senaryosuna gore zararlar görebileceğini biliyoruz. İstanbul’da 48 bin binanın ağır ve oldukca ağır hasar alması, 150 bine yakın binanın orta hasar alması umut ediliyor. Doğrusu İstanbul’da ihtimaller içinde bir depremden sonrasında 200 bin binanın kullanılamaz hale geleceğini bunların bir kısmının çökebileceğini biliyoruz. Bu doğal olarak ki İstanbul’da 3 milyon insanı ilgilendiren bir sorun ve oldukca büyük bir sorun. 3 milyon insan demek İstanbul nüfusunun neredeyse 5’te biri demek. Şimdi bu şekilde nüfusu etkileyen bir vakayla birlikte bizim İBB olarak yapmamız ihtiyaç duyulan şey bu alanları önceliklendirmek. En yüksek risk hangi alanlarda, en yüksek riski barından binalar hangileri? Bu tarz şeyleri saptamak ve ilk olarak bunlardan başlayarak müdahale haritalarını belirlemek. Şu anda geldiğimiz noktada bu müdahale haritaları belirlendi, alan seçimleri yapılmış oldu. Bu alanlar içinde de en riskli binaları şu anda belirliyoruz. Arkadaşlarımız şu anda saha çalışıyorlar. Tek tek binalara giderek, binaların zelzele kabiliyetlerini kontrol ediyorlar. Buna gore de bir yol haritası hazırlayarak bu binaların hem devlet desteğiyle, hem İBB ile, hem de vatandaşların kendi öz kaynaklarıyla beraber dönüşümleri iyi mi sağlayacaklarıyla ilgili bir rota hazırlıyoruz. Bilhassa fayın kırılması beklenen noktasına da en yakın bölgemi olan Fatih ilçemizden başlayarak Silivri ilçemize kadar kıyı bölgesi İstanbul’un en riskli alanlarını oluşturuyor. Şu anda bu bölgelere bilhassa konsantre oluyoruz. Hakkaten de en büyük riskin İstanbul’daki en fazla 1999 depreminde de ilkin yapılmış binaların da bulunmuş olduğu alanlar bunlar. İstanbul’da 790 bin bina var 1999’dan ilkin meydana getirilen, bu binaların 200 bin tanesinin biz depremde hasar almasını bekliyoruz. Önceliğimiz bunlara müdahale etmek” dedi.

TBMM'ye sunulan İstanbul'un deprem raporundan korkutan ayrıntılar: 17 ilçe tsunamiden etkilenecek
Tayfun Kahraman

“E-5 KARAYOLU GÜZERGAHINDA BİR SORUN YAŞANACAĞINI DÜŞÜNMÜYORUZ”

Kahraman, zelzele durumda acil müdahale yolları mevzusunda yaptıkları çalışmalarla ilgili de, “Bizim ilk önceliklendirdiğimiz aksımız şu demek oluyor ki acil müdahale yolumuz E-5 Karayolu aksımız. Bu anlamda E-5 aksımız üstündeki tüm sanat yapıları dediğimiz köprüler, viyadükler şu anda zelzele davranışları açısında inceleniyor. Bunların depremde ihtimaller içinde bir hasar alıp almayacaklarına ilişkin incelemeler yapılıyor. Bunların bir hasar alma durumu var ise müdahaleler gerçekleştiriliyor. Bu anlamda E-5 güzergahında bir problem yaşanacağını düşünmüyoruz. Fakat sahil yollarının ihtimaller içinde bir tsunami ile kapanmasını bekliyoruz. Bu yolların acil durumda çok da fazla kullanılır tutmamızın çok da fazla bir anlamı yok bundan dolayı hakkaten bir tsunami etkisiyle bu yollar kullanılamaz hale gelebilirler. Tsunami tesirini giderecek önlemleri de bir taraftan konuşuyoruz” dedi.

TOPLANMA VE BARINMA ALANLARI

İBB’nin zelzele raporunun hazırlayan ekipte yer edinen Kent Planlama uzmanı Erhan Demirdizen ise, “Acil toplanma alanları, geçici barınma alanları ağır hasarlı ve yıkıma uğramış olan depremzedelerin, afetzedelerin belirli bir süreyle iskan edildikleri alanlar. Şehir içinden olması gerekiyor. Belirli alt yapılardan, kanalizasyondan içme suyundan yararlanacak olması gerekiyor. Aslen belediyelerin direkt doğruya bayındır planı yetkileri içinden çözmeleri ihtiyaç duyulan mevzular. Fakat bu mevzularla mevzuat içinde bağlantı yok, kurulmamış geçmişten beri. Burada bir fena niyet olduğundan değil, bir halde o şekilde bir gereksinim duyulmamış bugüne dek bu şekilde gelmiş. Biz diyoruz ki bu tarz şeyleri belediyenin bayındır yetkilerinin içine de dahil edelim ki belediyeler bu alanları bayındır planlarında güvence altına alsınlar, buralarda yanlış yapılaşmaları mümkün olduğunda engelleyelim. Depremler halinde bizim en ihtiyacımız olan alanlardan birisi tahliye yolları. Bunlar belli fakat yolların üstünde bir zelzele halinde ihtiyacımız olan yol hacmini bulamıyoruz. Niçin? Oralardaki ilçe belediyeleri yada değişik idareler çeşitli yöntemlerle kullanıma açmışlar yada otoparka dönüştürmüşler. Buraların tahliye yolu olarak bu niteliğini koruması lazım ihtimaller içinde bir zelzele anına kadar. Bunlarında belediyenin bayındır yetkileri içine dahil edilmeleri lazım. Bunlara yönelik hazırlamış olduğumuz oldukca detaylı bir rapor var” değerlendirmesinde bulunmuş oldu.

TBMM'ye sunulan İstanbul'un deprem raporundan korkutan ayrıntılar: 17 ilçe tsunamiden etkilenecek

Kaynak: Demirören Haber Ajansı




Kaynak: www.haberler.com

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here